هنگام قطع برق در آسانسور چه کنیم؟ ۷ اقدام ضروری که میتواند از حادثه جلوگیری کند!

قطع برق هنگام حرکت آسانسور ممکن است باعث توقف کابین و محبوس شدن مسافران شود. در این گزارش، هفت اقدام ضروری هنگام خاموشی آسانسور، خطرات خروج خودسرانه، عملکرد سیستم نجات اضطراری و وظایف مدیر ساختمان بررسی شده است. همچنین توضیح داده میشود که چرا بازگشت برق همیشه به معنای آماده بودن آسانسور برای استفاده نیست.
قطع ناگهانی برق ساختمان زمانی که افراد داخل آسانسور هستند، میتواند موقعیتی نگرانکننده ایجاد کند. کابین ممکن است بین دو طبقه متوقف شود، چراغها خاموش شوند و درب آسانسور باز نشود. در چنین شرایطی، اولین سؤال مسافران این است: چگونه میتوانیم بدون خطر از آسانسور خارج شویم؟
تصور کنید آسانسور یک ساختمان ششطبقه هنگام حرکت به سمت طبقه پنجم با قطع برق مواجه میشود. یکی از مسافران تلاش میکند درب را با دست باز کند و فرد دیگری پیشنهاد میدهد از دریچه سقف خارج شوند. اما آیا چنین اقداماتی ایمن هستند؟
هنگام قطع برق در آسانسور، مهمترین اقدامات حفظ آرامش، استفاده از زنگ اضطراری، اطلاع دادن به مدیر ساختمان و خودداری از باز کردن اجباری درب است. اگر آسانسور به سیستم نجات اضطراری مجهز باشد، ممکن است کابین بهصورت خودکار به طبقه مجاز منتقل شود؛ در غیر این صورت، خروج مسافران باید با کمک افراد آموزشدیده انجام شود.
هنگام قطع برق در آسانسور چه اتفاقی میافتد؟
آسانسورهای کششی برای حرکت به برق و سیستم کنترل وابسته هستند. زمانی که برق اصلی قطع میشود، سیستم محرکه معمولاً از حرکت بازمیایستد و تجهیزات ایمنی برای نگه داشتن کابین عمل میکنند.
در آسانسورهای مجهز به سیستم نجات اضطراری، تجهیزات پشتیبان میتوانند در شرایط مشخص، برق موردنیاز برای انتقال کابین به طبقه مناسب را تأمین کنند. بااینحال، همه آسانسورها دارای این قابلیت نیستند و حتی در مدلهای مجهز نیز عملکرد آن به سلامت باتری، سیستم کنترل و شرایط ایمنی بستگی دارد.

۷ اقدام ضروری هنگام قطع برق و گیر افتادن در آسانسور
۱. آرامش خود را حفظ کنید
اولین اقدام هنگام توقف ناگهانی آسانسور، خودداری از رفتار عجولانه است. آسانسورها دارای تجهیزات ایمنی برای جلوگیری از حرکت کنترلنشده کابین هستند. قطع برق بهتنهایی به معنای سقوط آسانسور نیست. در عین حال، اگر صدای غیرعادی، حرکت ناخواسته یا شرایط خطرناک مشاهده میشود، باید موضوع فوراً به نیروهای امدادی اطلاع داده شود.

۲. از زنگ اضطراری استفاده کنید
بیشتر آسانسورها دارای دکمه هشدار یا سیستم ارتباط اضطراری هستند. پس از توقف کابین، از این تجهیزات برای درخواست کمک استفاده کنید.
اگر سیستم ارتباطی فعال نیست و تلفن همراه آنتن دارد، با مدیر ساختمان یا شرکت سرویس آسانسور تماس بگیرید.
در زمان تماس، موقعیت ساختمان، تعداد افراد داخل کابین و وجود هرگونه وضعیت پزشکی اضطراری را اعلام کنید.
۳. درب آسانسور را به زور باز نکنید
یکی از خطرناکترین اشتباهات هنگام قطع برق، تلاش برای باز کردن دستی درب آسانسور است. ممکن است کابین بین دو طبقه قرار داشته باشد و باز کردن درب، مسافران را در معرض خطر سقوط به چاه یا آسیب ناشی از حرکت ناخواسته قرار دهد. حتی اگر درب کمی باز شده باشد، نباید بدون تأیید فرد آموزشدیده از کابین خارج شد.

۴. از دریچه سقف آسانسور خارج نشوید
بعضی افراد تصور میکنند دریچه سقف کابین، مسیر خروج اضطراری مسافران است؛ درحالیکه این دریچه در آسانسورهای مجهز، معمولاً برای عملیات امدادی و دسترسی افراد متخصص طراحی شده است.
باز کردن آن و تلاش برای ورود به چاه آسانسور میتواند خطر برقگرفتگی، سقوط و برخورد با تجهیزات را به همراه داشته باشد.
۵. منتظر عملکرد سیستم نجات اضطراری بمانید
اگر آسانسور دارای سیستم نجات اضطراری خودکار یا ARD باشد، ممکن است پس از قطع برق، کابین با استفاده از باتری پشتیبان به یک طبقه منتقل شود. در این حالت، مسافران باید مطابق دستورالعمل سیستم عمل کنند و تا توقف کامل و باز شدن عادی درب منتظر بمانند. اگر سیستم فعال نشد، نباید برای راهاندازی آن تجهیزات کابین را دستکاری کرد.

۶. با مدیر ساختمان و سرویسکار تماس بگیرید
اگر کابین متوقف مانده است، مدیر ساختمان باید موضوع محبوس شدن مسافران را فوراً به شرکت نگهداری آسانسور گزارش دهد.
مدیر ساختمان میتواند با افراد داخل کابین ارتباط برقرار کند و اطلاعات لازم را در اختیار تیم امداد قرار دهد.
اما باز کردن درب طبقات با کلید اضطراری، آزادسازی ترمز یا جابهجایی دستی کابین نباید توسط افراد آموزشندیده انجام شود.
۷. در شرایط پزشکی اضطراری از امداد کمک بگیرید
اگر فردی داخل آسانسور دچار بیهوشی، درد قفسه سینه، تنگی نفس شدید یا وضعیت پزشکی خطرناک شده است، باید با خدمات اورژانس تماس گرفته شود.
در چنین شرایطی، علاوه بر شرکت سرویس آسانسور، نیروهای امدادی باید از وضعیت اطلاع داشته باشند تا نجات با رعایت اصول ایمنی انجام شود.
آیا آسانسور هنگام قطع برق سقوط میکند؟
یکی از نگرانیهای رایج مسافران، احتمال سقوط کابین هنگام قطع برق است. در آسانسور کششی سالم و مطابق استاندارد، سیستم ترمز برای نگه داشتن کابین در شرایط توقف طراحی شده و از کار افتادن برق اصلی بهتنهایی نباید باعث سقوط آزاد شود.
همچنین تجهیزات حفاظتی دیگری مانند گاورنر و ترمز ایمنی برای شرایط مشخص در نظر گرفته میشوند. بااینحال، وجود تجهیزات ایمنی به معنای بیخطر بودن هر نوع خرابی نیست. به همین دلیل، پس از توقف غیرعادی نباید برای حرکت دادن کابین یا خروج خودسرانه اقدام کرد.

سیستم نجات اضطراری آسانسور یا ARD چیست؟
سیستم نجات اضطراری خودکار (Automatic Rescue Device) تجهیزی است که در برخی آسانسورها برای کاهش احتمال محبوس شدن مسافران هنگام قطع برق نصب میشود.
این سیستم معمولاً با استفاده از باتری پشتیبان و تجهیزات کنترلی، امکان انتقال محدود کابین به محل مجاز خروج را فراهم میکند.
برای مثال، در بعضی مدلها پس از تشخیص قطع برق، سیستم با سرعت کم کابین را به طبقه مناسب منتقل کرده و درب را باز میکند.
البته ARD برای ادامه فعالیت عادی آسانسور در تمام مدت خاموشی طراحی نشده است و عملکرد آن باید مطابق مشخصات سازنده بررسی شود.
اگر برق برگشت اما آسانسور حرکت نکرد چه کنیم؟
بازگشت برق همیشه به معنای آماده بودن آسانسور برای استفاده نیست.
گاهی پس از قطع و وصل برق، خطاهایی در درایو، تابلو فرمان یا تجهیزات حفاظتی ثبت میشود. همچنین ممکن است آسانسور نیازمند بررسی یا راهاندازی مجدد تخصصی باشد.
مدیر ساختمان نباید برای رفع این وضعیت، کلیدهای برق و مدارهای کنترل را مکرراً قطع و وصل کند.
اگر کابین حرکت نمیکند یا پیام خطا نمایش داده میشود، بهتر است دستگاه تا بررسی و تأیید ایمنی از سرویس خارج بماند.
چرا داشتن سیستم نجات اضطراری در آسانسور اهمیت دارد؟
فرض کنید آسانسور یک ساختمان مسکونی هنگام قطع برق بین طبقات متوقف میشود. مسافران با زنگ اضطراری درخواست کمک میکنند و مدیر ساختمان با شرکت سرویس تماس میگیرد.
در این سناریوی فرضی، بررسی بعدی مشخص میکند که سیستم نجات اضطراری ساختمان به دلیل فرسودگی باتری عمل نکرده است. پس از تعویض قطعه معیوب و انجام آزمونهای لازم، سیستم دوباره آماده استفاده میشود.
این مثال نشان میدهد که نصب تجهیزات نجات اضطراری بدون بررسی دورهای عملکرد آنها کافی نیست. سلامت باتری، ارتباط اضطراری و آمادگی تجهیزات نجات باید در برنامه نگهداری آسانسور بررسی شود.
برای بررسی سیستم نجات اضطراری آسانسور از چه مجموعهای کمک بگیریم؟
عملکرد مناسب تجهیزات اضطراری به نوع آسانسور، وضعیت تابلو فرمان، سلامت باتری و هماهنگی بخشهای مختلف سیستم وابسته است.
مجموعه آسانسور آرامش در زمینه نصب، تعمیر، بازسازی و سرویس و نگهداری آسانسور فعالیت میکند. مدیران ساختمان میتوانند برای آشنایی با خدمات این مجموعه و بررسی راههای دریافت مشاوره درباره مشکلات فنی و نگهداری آسانسور، به وبسایت آن مراجعه کنند.
نتیجهگیری
هنگام قطع برق در آسانسور، حفظ آرامش، استفاده از زنگ اضطراری، اطلاع دادن به افراد مسئول و خودداری از باز کردن اجباری درب، مهمترین اقدامات هستند. اگر آسانسور دارای سیستم نجات اضطراری سالم باشد، ممکن است کابین بهصورت خودکار به طبقه منتقل شود؛ اما در صورت توقف دستگاه، عملیات خروج باید توسط افراد آموزشدیده انجام شود.
مدیران ساختمان نیز بهتر است عملکرد سیستم ارتباط اضطراری، روشنایی پشتیبان و تجهیزات نجات را در برنامه سرویس دورهای بررسی کنند تا آمادگی دستگاه در شرایط خاموشی افزایش یابد.
سؤالات متداول هنگام قطع برق در آسانسور چه کنیم
۱. هنگام قطع برق در آسانسور چه کنیم؟
آرامش خود را حفظ کنید، زنگ اضطراری را فعال کنید، با مدیر ساختمان یا شرکت سرویس تماس بگیرید و تا رسیدن کمک تخصصی داخل کابین بمانید.
۲. آیا آسانسور هنگام قطع برق سقوط میکند؟
در آسانسور سالم و مطابق استاندارد، قطع برق اصلی بهتنهایی نباید باعث سقوط آزاد کابین شود؛ زیرا تجهیزات ترمز و ایمنی برای شرایط توقف طراحی شدهاند.
۳. آیا میتوان هنگام قطع برق درب آسانسور را باز کرد؟
مسافران نباید درب را بهزور باز کنند. خروج از کابین متوقفشده باید در شرایط ایمن و با تأیید افراد آموزشدیده انجام شود.
۴. سیستم نجات اضطراری آسانسور چیست؟
سیستم ARD در بعضی آسانسورها با استفاده از باتری پشتیبان، امکان حرکت محدود کابین به طبقه مجاز و باز شدن درب را هنگام قطع برق فراهم میکند.
۵. اگر برق وصل شد اما آسانسور کار نکرد چه کنیم؟
از دستکاری تابلو فرمان و وصل کردن مکرر کلیدهای حفاظتی خودداری کنید و بررسی خطاها و راهاندازی ایمن دستگاه را به سرویسکار بسپارید.
نظر و امتیاز کاربران
تجربه و دیدگاه شما درباره ریپورتاژ میتواند برای دیگر کاربران مفید باشد.